Blogs

Blogs

23 July, 2019
Dizel Enjektör Nedir ?

Dizel Yakıt Sistemi Nasıl Çalışır?


Mazot, yakıt deposunda bulunan bir elektrikli pompa ile, common rail pompasına gönderilir. 

Common rail pompasında, genelde dişli tip bir besleme pompası bulunur, buraya gelen yakıt, tekrar basınçlandırılarak, common rail yüksek basınç pompasının yüksek basınç pompa kısmına gönderilir ve burada 400-1600 barlık yüksek basınç oluşturulur. 

Yakıt buradan rail borusuna gönderilir.


Dizel Enjektör Nedir?

Dizel motorların yanma odasına mazot püskürten parçadır. değişik enjektör uçlarında tek delikten altı deliğe kadar farklı sayılarda püskürtme deliği bulunur, bir deliğin çapı 20 mikrondur, gözle görmek zordur. 

Rölantide bu delikler 2 milisaniye açık kalırken, tam gaz-tam yük anında 6 mili saniyeye kadar çıkar.


O kadar hassas çalışan bir parçadır ki, bir çevrimin yanma zamanında ( ön enjeksiyon, ana enjeksiyon, art enjeksiyon olmak üzere) 3 kez. Yeni teknolojiyle birlikte bir iş zamanında 6 kez püskürtme yapabilir.

Bunu 50 barlık bir basınç oluşan silindirin içine, 1600-2000 barlık yakıtı püskürterek yapar. (normal benzinli bir motorun yakıt basıncı 5 bar civarındadır).

Enjektörden basılan yakıtın kalan miktarı, enejktör geri dönüş hattından, yaklaşık 10 barlık bir basınçla yakıt deposuna geri döner (common rail sistemde).


Enjektörler, kullanıcının gaz pedalına basma miktarına göre, yakıt kontrol ünitesi tarafından kontrol edilir. 

Kötü yakıt, kükürt miktarı uygun olmayan yakıt, kirli-partiküllü yakıt, yakıt içinde su bulunması, bozuk (eski) yakıt filtresi; yakıt sistemini büyük sorunlara sebep olabilir. bir saç teli 8 mikrondur, enjektörün iğnesinin gidip gelme aralığı 0,25 mikrondur, yani bir saç teli bile büyük sorunlar açabilir başınıza. 

Lider dizel enjektör üreticileri ; bosch, siemens, delphi, denso gibi firmalardır.


Enjektörler Nasıl Çalışır? 

Burada temel hidrolik (mekanik tip) dizel enjektörün nasıl çalıştığı resimli ve animasyonlu olarak anlatılacaktır. (selenoid ve piezo tip yeni nesil enjektörler diğer konu başlıklarında olacak)

İki farklı animasyonla bir enjektörün temel çalışma mantığı anlatılacaktır.

 Giriş rekorundan gelen yüksek basınçlı yakıt, kanaldan içeri akar,

 Alt kısımda gösterilen "basınç odasına" dolar,

 Enjektör iğnesi kapalı konumdadır çünkü, enjektör yayı, iğneyi aşağı doğru itiyor,

 Basınç odasındaki yakıtın basıncı, yayın iğneyi aşağı doğru itme kuvvetini yener,

 Yakıt basıncı iğneyi yukarı doğru iter,

 Meme deliği açılır, yakıt püskürtülür,

 Yakıt pompası basınçlı yakıtı göndermeyi kesene kadar,

 Pompa, yakıt göndermesi kesince, yakıt basıncı azalır,

 "Basınç odasındaki" yakıt basıncı azalır,

 Yayın itme kuvveti, "basınç odasındaki" yakıt basıncını yener,

 Yayın itme kuvveti, enjektör iğnesini aşağı iter ve meme deliği kapanır,

 Enjeksiyon sona erer.

 Tüm bunlar birkaç mili saniye içerisinde olur


#enjektör #enjektörnedir #dizelenjektör #enjektör #hyundaienjektör #citroenenjektör #pejoenjektör #peugeotenjektör #lineaenjektör #jumperenjektör #toyotaenjektör #aurisenjektör #206enjektör #306enjektör #407enjektör #masterenjektör #trafikenjektör #audienjektör #skodaenjektör #seatenjektör #crafterenjektör #golfenjektör #bkpenjektör  #poloenjektör #sprinterenjektör #yetienjektör #fluenceenjektör #clioenjektör #meganeenjektör #a3enjektör #a5enjektör #opelenjektör #astraenjektör #corsaenjektör #mondeoenjektör #fordenjektör #t4enjektör #t5enjektör #transporterenjektör #ccenjektör #passatenjektör #caravelleenjektör #citroenyedekparça #peugeotyedekparça #seatyedekparça #skodayedekparça #audiyedekparça #volkswagenyedekparça #opelyedekparça #renaultyedekparça #fiatyedekparça #tofaşyedekparça

0 Comment
Blogs

22 July, 2019
Oksijen Sensörü | Lambda Sensörü Nedir?

Oksijen Sensörü | Lambda Sensörü 

Oksijen sensörünün, motor kontrol ünitesine gönderdiği sinyal değerlendirilerek motora alınan hava-yakıt karışımı oranının, zengin karışım mı fakir karışım mı olduğu belirlenmiş olur. Motor kontrol ünitesi her daim en ideal hava-yakıt karışım oranını tutturmaya çalışmakla görevli bir yapıdır. Ayrıca lamda oranını da Lamda=1 değerinde tutmaya çalışır.

 Eğer hava-yakıt karışımı fakir karışım statüsünde ise, yani çok hava az yakıt varsa ya da zengin karışım olmuşsa yani az hava fazla yakıt mevcutsa motor kontrol ünitesi enjektörleri kumanda ederek enjektörlerin püskürtme sürelerinde ayarlama yapılır. Bunun yanı sıra gaz kelebeğine de etki ederek hava miktarında düzenlemeler yapar ve hava-yakıt oranını en ideale getirmeye çalışır.

Bu karışım oranı saniyede 5 kez kontrol edilerek sürekli olarak motorun verimliliği kontrol altına alınır. Böylece yakıt tasarrufu sağlanır, egzoz emisyonları düşürülür ve motorun performansı arttırılır.

Oksijen sensörü havaların soğuk olduğu kış aylarında çalışmaz. Özellikle de sabah saatlerinde ilk çalıştırmalarda veya motor soğuk iken ilk çalıştırmalarda, motorun ısınması için zaman geçmesi gerekecektir. Lamda sensörü soğuk havalarda çalışmadığı için, motor gerektiği kadar düzenli çalışamayacak ve dolayısıyla gerekli düzenlemeleri yapamayacaktır. Bu durumu önlemek için oksijen sensörünün hemen ısınıp çalışabilmesi için gerekli olan ısı yaklaşık 600 santigrat derecedir. Bu seviyeye çıkabilmesi için ise içerisine bir ısıtıcı rezistans yerleştirilmiştir. Böylece oksijen sensörü soketi 4 uçlu hale gelmiştir.

İçerisinde ısıtıcı rezistans bulunmayan eski tip oksijen sensörleri de bulunmaktadır. Yeni nesil, yanma odasına direkt benzin enjeksiyonlu turbo benzinli araçlarda, katalitik konvertörden önceki 1. oksijen sensörleri, geniş bantlı tiptedir. Böylece de çok daha geniş lamda değer aralıklarını okuyabilir.


Araç ecu’sunun (engine control unit) silindir içinde oluşan yanmanın verimini öğrenebilmesi için egzoz gazında bulunan oksijen seviyesini ölçen parçadır.


Lambda sensörü


Değişik tipte oksijen (lambda) sensörleri.

Genelde bu sensörün zo2 olanı kullanılır. Zo2 parçanın dışı direkt egzoz gazı ile temasta içi ise hava ile temastadır. Egzoz gazında ne kadar oksijen olursa zo2’nin üstünden geçerken reaksiyonla elektriksel gerilim ve bu üretilen gerilim motor ecu’suna gönderilir. Motor ecu’su da gerilimin değerine göre yakıtın verimli yanıp yanmadığını öğrenir ve yakıt enjeksiyon süresini buna göre belirler.

Lambda Sensörünün çalışabilmesi için 300 derece ısıya ihtiyacı vardır. Eğer arabanızdaki lambda sensörü 2 kablolu ise ısıtmasız 3 ya da 4 kablolu ise ısıtmalı sensördür.


Oksijen sensörü arızası nasıl anlaşılır?

Buraya kadar okuduysanız lambda sensörünün işlevini anlamış olmalısınız. Ne demiştik, arabanın ecu’su enjeksiyon süresini yani silindire gönderilecek yakıt miktarını bu parçadan aldığı elektrik gerilimine göre belirler. Oksijen sensörü arızası olduğunda ilk olarak motor zengin ya da  fakir karşımda çalışmaya başlayacak ve bu durum aracın yakıt tüketiminin artmasına ve hissedilir ya da ihmal edilebilir şekilde çekişine etki edecektir. Ayrıca oksijen sensörü arızası gösterge panelindeki motor arıza lambasının yanmasına neden olacaktır. Bu durumun tespiti için mutlaka arabayı arıza tespit cihazına bağlamalısınız. Oksijen sensör arızası olduğu zaman sizi yolda bırakmaz, aracınızın teklemesine, geç çalışmasına ya da stop etmesine neden olmaz. Bu tür bir şikayetiniz varsa sorunu başka yerlerde aramalısınız.


Denso, NGK, BOSCH gibi lambda sensörü üreticileri, eski, yıpranmış oksijen sensörlerinin %10’a kadar fazla yakıt tüketimine sebep olduğunu söylüyor. Oksijen sensörü arızası uzun dönemde ekonomik olarak zarar etmenize sebep olur.


Lambda sensörü arabanın neresinde bulunur?

Bu kadar yazdık ama lambda sensörünün yerini söylemedik, lambda sensörü arabanın egzoz manifoldunda katalizörden (katalitik konvertör) önce bulunur. Bazı araçlarda 1 adetken, bazılarında 2 adet olabilir.


Oksijen sensörü değişimi?

Lambda sensörü arızası yaşarsanız ve oksijen sensörü değişimi yapmak isterseniz bu gayet kolaydır, kendiniz de yapabilirsiniz. Kaputu açın ve egzoz manifoldunun hemen arkasına bakın, uygun ise açık ağız anahtarla değilse kenarı kablolarının geçeceği kadar kesik olan bir lokma (oksijen sensör anahtarı) ile yerinden çıkartın. İlk gevşemesi kesinlikle zor olacaktır. Parça ısıdan dolayı genelde manifold üzerinde girdiği yere yapışır. Sökerken biraz kuvvet uygulamanız gerekir.


Parçayı söktükten sonra hemen oksijen sensörü değişimi yapmadan önce genelde paketinden çıkan bakır pastasını sensörün pasosuna sürün, bakır pastası yoksa da  mutlaka edinin. Bu pasta parçanın manifolda yapışmasını engeller ve daha sonra sökülmesi gerektiği zaman kolaylık sağlar. Sonra basitçe yerine oturtup elle döndürerek boşluğunu alın ve anahtarla hafifçe sıkın. Çok fazla sıkmanız gerekmez, aşırı zorlarsanız manifold üstünde olan yatağı bozabilirsiniz. Tüm bunları yaparken de motor ve manifold soğuk olsun.


Şunu da belirtmek isteriz ki her motor lambası yandığında koşa koşa oksijen sensörü değişimi yapmayın. Lambda sensörü kolay kolay bozulan bir parça değildir. Çoğu zaman başka türlü bir arıza olmasına rağmen boşuna değiştirilip masraf ediliyor.


Lambda sensörü nasıl test edilir?

Bir voltmetre ile sensörü kendiniz test edebilirsiniz. Bu testi yapmak çok zor değildir, ayrıntılı test videosunu konunun sonunda vereceğiz. Oksijen sensörünü yerinden söküp, 5 volt bir gün kaynağı ile beslemeniz gerekiyor. Ya da araç çalışır haldeyken iğne vasıtasıyla soket ya da kablolara girip voltmetre göstergesindeki değerlere bakarak test edebilirsiniz. Fakat ne yazık ki bu test sadece size sensörün çalıştığını söyler ancak doğru emisyonda, doğru değerler ürettiğini göstermez.


Lambda sensörü iptali?

Motorunuza bir yararı olmasa da lambda sensörü iptali yapılabilir. Fişini çekmeniz bunun için yeterliyken asıl kast ettiğiniz şey lambda sensörünü emule etmek yani kandırmak ise bu da mümkün. Lambda sensörü emulatörleri piyasada hazır satılıyor ama basit bir direnç ile kendiniz de 2-3 lira gibi bir maliyete yapabilirsiniz. Bunun da videosunu konu altında vereceğiz.


Lambda sensörü piyasada başka hangi isimlerle anılır?

Lambda sensörü, oksijen sensörü, lambda sondası ve oksijen sondası olarak da isimlendirilir. Bu isimlerin hepsi aynı parça için kullanılıyor, duyarsanız kafanız karışmasın.

#lambdasensörü #lamdasensörü #oksijen #sensörü #oksijensensörü #ekzozsensörü #egzossensörü #lambdasensörü1 #lambdasensörü2 #oksijensensörü1 #oksijensensörü2

0 Comment
Blogs

21 July, 2019
|Debriyaj Seti |Baskı Balata|

Debriyaj balatası nedir ve nerede bulunur? |Debriyaj Seti |Baskı Balata|


Debriyaj balatası kavrama elemanları ile birlikte aracın güç aktarım sistemlerini motora bağlayan ve gücün kullanıcının isteğine göre aktarım sistemine iletilmesini sağlayan motor ve şanzıman arasında bulunan aktarım sisteminin temel organıdır.


Manuel (düz) vitesli araçlarımızın, otomatikleştirilmiş şanzımanlı araçlarımızın ve yeni sistem çift kavramalı şanzıman tiplerinin üzerinde bulunan debriyaj balatası zamanla hareket ettikçe ve kilometre arttıkça sürtünmenin ve ısınmanın etkisi ile incelerek bitecektir ve baskı sistemi kaçırmaya başlayacaktır. Bu her araçta sarf bir malzeme olan balatanın ve baskı sisteminin değişmesi gerektiği anlamına gelir.


Birçok sürücü arkadaşımız buna hiç dikkat etmezler, araçlarını bozulup yolda kalıncaya kadar kullanırlar.Aslında bu sistem çok önemlidir ve belirli kilometre aralıklarında (ortalama 80 bin km de bir) tamamen bitmesini beklemeden değiştirilmesi gerekir. Bu kilometre aralığı kullanıcının tecrübe ve kullanım şekline göre değişir. Kimi sürücü aynı aracın balatasını 30 bin km de tüketir kimi sürücü aynı araçla 120 bin km yol yapabilir.


Balatanın inceldiğini ve bitmek üzere olduğunu nasıl anlarız?


Araçların verdiği tepkideki değişiklikler zayıflamanın ve kaçırmanın en temel göstergesidir. Peki nelerdir bu göstergeler? Maddeler halinde sıralayalım.

1-Araç ilk kalkışlarda titreyerek kalkmaya başlar.

2-Debriyaj git gide daha yukarıda kavramaya başlar.

3-Kavrama noktası pedalın hareketinin çok küçük bir bölümde oluşur ve çok zayıftır.

4-Debriyaj pedalı giderek sertleşmeye başlar.

5-Aracın motoru bağırsa da araç istenilen seriliğe ve hıza ulaşmakta güçlük çeker.

6-Yoğun dur kalk sırasında ve yokuş yukarı kalkışlarda kötü koku yapmaya başlar.

7-Vitesler geçmekte zorlanmaya başlar. Geri vitese geçerken ve 1. Vitese geçerken şanzıman dişlilerinde sürtünme sesi olmaya başlar.

8-Aracın yakıt değerleri anlamsız biçimde artış gösterir.

9-Motor gücünde büyük ölçüde zayıflama ve takat düşüklüğü hissedilir.

10-Araç yüklü iken zor hareket etmeye başlar.

11-Bitik balatalı araç 3-4- ve 5 viteslerde bile stop etmeden kalkış yapabilir.

12-Debriyaj testinde bitik olduğu ustalar tarafından size söylenebilir.

13-Aracın dinamometre testinde beygir ve tork değerlerinde büyük zayıflama gösterir.


Debriyaj testini kendimiz nasıl yapabiliriz?

1-Aracımızı çalışır ve durur vaziyette iken sol ayağımızı debriyaj pedalına sonuna kadar basarız.

2-Aracı 1. vitese veya geri vitese takarız.

3-Sağ ayağımızın topuğu ile frene tamamen, ucu ile de gaz pedalına bir miktar basılır.

4-Motor devri 2500-3000 devir civarına getirilir.

5-Sonra yavaş yavaş debriyajdan ayak çekilmeye başlar.

6-Kavrama noktasından sonra aracın motor devri düşüyor ve araç stop ediyorsa baskı ve balata sağlıklı olarak çalışıyor ve kaçırma yok demektir.

7-Eğer araç kavrama noktasını geçmenize rağmen stop etmiyor ve devir çok düşmüyorsa balata bitmek üzeredir.

8-Otomatikleştirilmiş şanzımanlı araçlarda bu testi yapmamayacağımız için standart olarak servis kitapçığına uyarak düzenli aralıklarla bakım sırasında balata değişimi yapılmalıdır. Eğer zamanından önce kavrama sorunu yaşarsanız bunu aracın ilk kalkış sırasında titreyerek kalktığından, çekiş zayıflamasından veya vites geçiş sorunlarından anlayabiliriz.


Balata tamamen bitince ne olur?

Aracın balatası bitince sizi ansızın ve hiç ummadık bir yerde yolda bırakır. Ya da akşam aracı bırakırsınız sabah bulunduğu yerden hareket etmez. Aracı vitese taksanız bile debriyajı tamamen bıraktığınızda bile araç olduğu yerden hareket edemez. Çekici yardımı ile servise gitmesi gerekecektir. Bu da ayrıca bir maddi külfet ve zaman kaybı yaratır. Sinirlerinizin yıpranması da cabası tabi ki.


Baskı-balata değişimi yapılırken nelere dikkat edilmelidir?


Baskı-balata ve bilye yedek parça kutusundan set olarak çıkar. Bazı araçlarda debriyaj bilyesi setin içinden çıkmaz ayrıca satılabilir. Aracınızı servise bıraktığınızda;

1-Değişim konusunda kesinlikle ucuz olması için sadece balatanın değişimini yaptırıp bırakmayınız.

2-Kalitesiz yedek parçalardan ve malzemeden kaçınınız.

3-Çakma balata diye tabir edilen tamir edilmiş balatayı kullanmamaya özen gösteriniz.

4-Baskı sisteminin değişmemesi de yeni balatanın ömrünü kısaltır ve yeni olmasına rağmen kaçırmasına ve yeni balatayı sıyırmasına neden olur.

5-Bu saydığımız set içindeki 3 parça da (baskı-balata-bilye) aynı anda yenilenmelidir.

6-Motor üzerinde bulunan, balataya motorun hareketini ileten volant dişlisi tornada pürüzsüz olarak taşlanarak düzeltilmelidir. Yoksa yine tüm set yeni bile olsa kaçırma yaparak güç kaybına ve yeni balatanın sıyırmasına neden olur.

7-Bu işlemin ehil ustalarca yapılması çok önemlidir.

8-Yarı otomatik sistemlerde vites değişimi yapan ve kavramayı sağlayan robot bir parça vardır ve bu yenileme yapıldığında yeniden programlama yapılmalıdır. Aksi halde aracınız viteslere geçmeyecek ve kavrama yapamayacaktır.

9-Genellikle bu programlama için gereken yazılımlar yetkili servislerin elinde bulunur ve çoğu serviste bu programlamayı yapacak bilgili usta, ekipman ve yazılım yoktur. Değişimi yapacak serviste bu ekipmanın olduğundan emin olunuz yoksa yazılım için ayrıca ek ücret ödemek zorunda kalabilirsiniz.


Baskı balata sisteminin yenilenmesinden sonra kullanımda nelere dikkat etmeliyiz?

1-Aracınız hareket halinde iken ayağınızı debriyaj pedalının üzerinde tutmayınız. Ayağınızın kenardaki boşlukta ve pedalın tamamen serbest olmasına özen gösteriniz.

2-Araç çalışır halde dururken debriyaj pedalına basılı tutmayınız.

3-Kırmızı ışıkta beklerken veya başka bir şekilde bekleme yaparken aracınızı viteste ve ayağınızı debriyaja basılı halde tutmaktan kaçınınız.(en büyük hatalardan birisidir)

4-Her duraklamada aracınızı boş vitese alarak debriyaj pedalını tamamen serbest bırakınız.

5-Yarı otomatik araçlarda 20 saniyeyi aşan duraklamalarda aracı N (NÖTR) boş vitese almayı ihmal etmeyiniz.

6-Yokuş yukarı bekleme esnasında yarım debriyaj yaparak aracı durdurmayınız ki bu baskı ve balatanın en büyük sıyırma sebebidir.

7-Ani ve seri kalkışlardan ve patinajdan kaçınınız.

8-Debriyajı gereksiz olarak kullanmamaya özen gösteriniz.


Sevgili araç sahipleri, unutmayınız ki debriyajıve freni en az kullanan (gereksiz kullanımdan kaçınan) şöförler en iyi kullanıcılardır. Bu saydığımız kurallara uyduğunuzda aracınızın sarf parçaları çok daha uzun kilometreler sizlere sorunsuzca hizmet edecektir ve ayrıca yakıt ve tamirat külfetinden kurtaracaktır.

#debriyajseti #baskıbalata #volant #volantdebriyajseti 

0 Comment